Lắng nghe người dân hiến kế (*): Sử dụng nước mưa phục vụ sinh hoạt
Ngập úng đang là vấn đề gây bức xúc tại TP HCM. Trong ảnh: Ngập trên đường Phạm Văn Đồng (quận Thủ Đức, TP HCM) sau trận mưa lớn ngày 17-7

Cần thay đổi tư duy, xem nước mưa như là một nguồn tài nguyên để có thể khai thác. Hơn nữa, thu hồi được nước mưa cũng giúp cơ bản giải quyết tình trạng ngập úng

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến ngập nghiêm trọng trong thời gian qua, trong đó có những lý do chính như: Mặt đất bị ngăn cách bởi bê-tông hoặc nhựa đường; dòng chảy không phân tán mà tập trung về những hướng nhất định; lòng sông bị thu hẹp do mở rộng khu dân cư hoặc đá bờ bao; diện tích mặt đất bị thu hẹp do công viên, hồ ao tự nhiên biến mất, thậm chí dòng chảy từ các con kênh biến thành cống hộp; lượng mưa trong từng cơn mưa tăng cao…

Vậy cách thức xử lý cơ bản cho việc chống ngập như thế nào?

Một công đôi ba việc

Do biến đổi khí hậu, lượng nước mưa phân bổ không đều, chỗ hạn hán thường xuyên, chỗ khô hạn cục bộ, chỗ ngập úng quanh năm, chỗ ngập úng cục bộ. Đã vậy tốc độ bê-tông trên mặt đất ngày càng tăng và nối liền nhau tạo thành những mảng khiến cho việc cân bằng nước bị phá vỡ.

Nhiệm vụ của chúng ta bây giờ không phải chỉ chống ngập mà còn phải tìm cách giữ nước mưa lại để không chảy ngược ra biển, từ đó giảm tăng mực nước biển, giảm ngập cho những vùng thấp, trả lại nước cho các mạch ngầm và sử dụng nước mưa để phục vụ sinh hoạt.

Giải pháp chính là sử dụng nước mưa thành nước sinh hoạt thông qua việc lưu trữ nước. Tổng lượng nước sạch mà TP có thể cung cấp cho người dân trong một năm khoảng 1 tỉ khối nước.

Trong khi đó lưu lượng mưa cả năm của TP tương đương 4 tỉ khối nước. Trong 1 tỉ khối nước cung cấp cho người dân TP có một phần là nước ngầm, còn lại là từ nước sông. Khai thác nước ngầm về lâu dài khiến TP ngày càng lún, gây ngập lụt.

Bên cạnh đó, chất lượng trên các dòng sông ngày càng ô nhiễm khiến việc xử lý tốn kém hơn. Lưu lượng nước ngày càng cực đoan, mùa thì cạn kiệt, mùa thì ngập.

Cần thay đổi tư duy, xem nước mưa như là một nguồn tài nguyên để khai thác. Vì mưa gần như quanh năm, lúc nào cũng có thể khai thác; chi phí đầu tư thấp; có thể lưu chuyển từ vùng nhiều mưa sang vùng ít mưa; có thể lưu trữ cho lúc cạn kiệt. Hơn nữa, thu hồi được nước mưa cũng giúp cơ bản giải quyết tình trạng ngập úng ở nơi trũng; giúp tạo ý thức về việc sử dụng và tiết kiệm nước.

Phương thức thực hiện đơn giản

Có 2 phương thức: Trữ nước tại nhà và trữ nước tại khu chuyên biệt. Cần khuyến khích các nhà khoa học đưa ra thiết kế lọc nước mưa dùng cho sinh hoạt và dùng cho ăn uống.

Ngoài ra, giống như điện mặt trời, mưa có thể có cục bộ, tùy theo thời gian, phải có lưới vận chuyển nước giữa khu xử lý tập trung và người dùng. Nếu người dùng dư có thể gom nước bán lại cho khu xử lý và khi không có mưa có thể mua nước về dùng. Việc trữ nước tại những khu chuyên nghiệp sẽ giúp thu hồi, xử lý nước mưa cung cấp cho sinh hoạt, tiêu dùng và biến thành hàng hóa.

Bên cạnh đó, có thể thực hiện giải pháp đưa nước qua nền bê-tông hoặc nhựa đường. Sử dụng lề đường là nơi thu hồi nước mưa; sử dụng toàn bộ mặt bằng bên dưới lòng đường và lề đường làm nơi chứa nước mưa chờ thẩm thấu xuống các mạch ngầm.

Theo thứ tự thiết kế xây dựng thông thường cho lề đường và lòng đường, mặt trên cùng là bê-tông (hoặc nhựa đường), dưới lớp đó thường là lớp đá mi, dưới lớp đá mi là đá lớn, dưới cùng là đất nện. Tận dụng 2 lớp đá này để làm hồ tự nhiên giữ nước khi mưa và chờ thẩm thấu xuống mạch ngầm.

Theo NLĐ