Khi nào và bằng cách nào, đại dịch virus corona kết thúc?

Trung Nguyên (Theo Bloomberg)

Với hơn 1 triệu trường hợp được xác nhận nhiễm Covid-19 trên toàn cầu, các quốc gia thực hiện các biện pháp cách ly chặt chẽ để làm chậm đại dịch, câu hỏi mới đặt ra là: Khi nào dịch sẽ kết thúc?

Câu trả lời phụ thuộc phần lớn vào sự không chắc chắn về loại virus corona mới này, cả việc bạn có thể mắc bệnh nhiều lần hay không và các nhà khoa học trên thế giới có thể sản xuất vaccine nhanh như thế nào.

Chi phí và lợi ích của việc đóng cửa kéo dài và những gì các quốc gia có thể chi trả, từ cả quan điểm kinh tế lẫn quản trị, cũng là các yếu tố khác phải tính đến.

1. Vậy dịch bệnh này kết thúc như thế nào?

Có một sự đồng thuận rằng đại dịch sẽ chỉ kết thúc bằng việc thiết lập cái gọi là miễn dịch cộng đồng, xảy ra khi đủ lượng người trong cộng đồng được bảo vệ khỏi mầm bệnh khiến chúng không thể tồn tại và bị chết.

Có hai con đường dẫn đến kết quả đó. Một là tiêm chủng. Các nhà nghiên cứu sẽ phải phát triển một loại vaccine được chứng minh an toàn và chống lại virus corona hiệu quả, và các cơ quan y tế sẽ phải cung cấp cho đủ một lượng người.

Con đường thứ hai để miễn dịch cộng đồng sẽ nghiệt ngã hơn, miễn dịch cộng đồng có thể xuất hiện sau khi phần lớn cộng đồng đã bị nhiễm mầm bệnh và phát triển tính kháng bệnh theo cách đó.

2. Làm thế nào để kiềm chế được dịch bệnh cho đến lúc đó?

Đối với nhiều quốc gia, chiến lược cách ly đang là phong trào để làm chậm đáng kể sự lây lan, đóng cửa các doanh nghiệp và trường học, cấm tụ tập đông người và giữ mọi người ở nhà.

Ý tưởng này nhằm ngăn chặn một đợt lây nhiễm khổng lồ tràn ngập hệ thống y tế, khiến nhiều người bị chết do y tế không theo kịp.

Sau đó, làm chậm lại sự lây nhiễm trong một thời gian dài hơn nhằm có thời gian để huy động các cơ quan chức năng và nhà cung cấp dịch vụ y tế xây dựng năng lực xét nghiệm, theo dõi các liên hệ của những người bị nhiễm bệnh và điều trị bệnh, bằng cách mở rộng các cơ sở bệnh viện, bao gồm máy thở và các đơn vị chăm sóc đặc biệt.

3. Khi nào các hạn chế được nới lỏng?

Công chúng không nên mong đợi cuộc sống trở lại bình thường một cách nhanh chóng.

Các nhà chức trách ở Trung Quốc bắt đầu mở lại thành phố Vũ Hán, nơi đại dịch bắt đầu, sau hai tháng phong tỏa, khi việc truyền nhiễm gần như đã dừng lại.

Nhưng các biện pháp của Trung Quốc chặt chẽ hơn bất kỳ nơi nào khác cho đến nay và ít nhất một quận đã quay trở lại biện pháp cách ly.

Phó giám đốc y tế của Anh, Jenny Harries, cho biết các biện pháp cách ly cần phải kéo dài hai, ba hoặc, lý tưởng nhất là sáu tháng.

Còn Annelies Wilder-Smith , giáo sư về các bệnh truyền nhiễm tại Trường Y học Nhiệt đới và Vệ sinh London khuyến nghị biện pháp hạn chế duy trì cho đến khi các trường hợp nhiễm bệnh hàng ngày giảm liên tục trong ít nhất hai tuần.

4. Sau đó thì sao?

Một bản đồ được tạo ra bởi một nhóm các chuyên gia y tế Hoa Kỳ bao gồm cựu ủy viên Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Scott Gottlieb kêu gọi một giai đoạn trung gian trong đó các trường học và doanh nghiệp sẽ mở cửa trở lại nhưng vẫn hạn chế tụ tập đông người.

Mọi người sẽ tiếp tục được khuyến khích giữ khoảng cách với nhau và những người có nguy cơ cao sẽ được khuyên nên hạn chế thời gian ở nơi công cộng. Nếu các trường hợp nhiễm bệnh bắt đầu tăng trở lại, các hạn chế sẽ lại được thắt chặt.

Báo cáo được Viện American Enterprise Institute công bố, được cho là lạc quan hơn so với tương lai các nhà nghiên cứu tại Imperial College London hình dung.

Các mô hình của họ cho thấy rằng, ít nhất hai phần ba thời gian cho đến khi miễn dịch cộng đồng được thiết lập, tất cả các hộ gia đình sẽ cần giảm tiếp xúc tại trường học, nơi làm việc hoặc công chúng lên tới 75%.

Trong mọi trường hợp, việc xét nghiệm rộng rãi trong giai đoạn này rất quan trọng. Trọng tâm kế hoạch của Hoa Kỳ có ít nhất 750.000 xét nghiễm mỗi tuần.

5. Tại sao việc xét nghiệm rất quan trọng?

Virus này đang tàn phá rất nhiều, không phải vì nó đặc biệt gây chết người, mà vì nó ngấm ngầm; nhiều người bị nhiễm cũng đủ sức khỏe để làm các công việc hàng ngày, vô tình lây nhiễm cho người khác.

Điều đó khiến việc xét nghiệm rộng rãi trong dân chúng trở nên rất quan trọng, và để kiểm tra tất cả mọi người có các triệu chứng.

Bằng cách đó, những người truyền nhiễm có thể bị cách ly và những mọi người họ tiếp xúc gần có thể được theo dõi, kiểm tra và nếu cần cũng bị cách ly, hạn chế sự lây lan trong cộng đồng.

Một loại xét nghiệm khác tìm kiếm kháng thể và do đó không có khả năng bị tái nhiễm, ít nhất là trong một thời gian.

Khi được phổ biến rộng rãi, các xét nghiệm như vậy có thể cho phép những người xét nghiệm dương tính với kháng thể di chuyển tự do hơn.

6. Tại sao bạn quan trọng?

Các quốc gia như Trung Quốc có thể áp dụng các biện pháp kiểm soát chặt chẽ hơn đối với việc di chuyển và các biện pháp giám sát xâm nhập hơn, như kiểm tra sốt tại nhà, truy tìm và thực thi kiểm dịch.

Điều đó mang lại cho họ các công cụ mạnh mẽ để kiểm soát virus, miễn là họ cảnh giác với các trường hợp nhập khẩu.

Đó là một đề xuất khó khăn hơn đối với các quốc gia khác. Các quốc gia nghèo nhất có thể dễ dàng phải chịu các thiệt hại kinh tế do hạn chế kéo dài và thường không có cơ sở hạ tầng y tế để giám sát rộng rãi.

7. Chế tạo vaccine sẽ mất bao lâu?

Hàng chục công ty và trường đại học trên khắp thế giới đang làm việc đó, nhưng không có gì đảm bảo họ sẽ thắng thế.

Phát triển vaccine thông thường là một quá trình lâu dài và phức tạp bao gồm nhiều năm thử nghiệm để đảm bảo mũi tiêm được an toàn và hiệu quả.

Trong cuộc chiến virus corona, một số đơn vị đặt mục tiêu cung cấp vaccine trong vòng 12 đến 18 tháng, một mục tiêu cực kỳ tham vọng.

Cùng với việc sử dụng các phương pháp thử, các nhà khoa học đang dựa vào các công nghệ mới, giống như các phương pháp bổ sung vật liệu di truyền virus vào tế bào người, tạo ra chúng để tạo ra protein từ đó tạo ra phản ứng miễn dịch.

Một số chuyên gia vaccine tin rằng chính phủ, công dân và nhà đầu tư nên tiết chế sự lạc quan.

Không rõ liệu các phương pháp có hiệu quả hay không, các mốc thời gian sẽ được đáp ứng hoặc các công ty sẽ có thể sản xuất đủ vaccine.

8. Còn con đường thứ hai để miễn dịch cộng đồng thì sao?

Đầu tiên, nó chỉ xảy ra sau khi bị nhiễm bệnh khiến những người có khả năng miễn dịch lâu dài. Vẫn chưa biết đó là trường hợp với virus corona mới này không.

Phần dân số sẽ phải tiếp xúc với virus để thiết lập khả năng miễn dịch cộng đồng cũng chưa được biết. Nói chung tỷ lệ khá cao, ví dụ 75% bệnh bạch hầu và 91% cho bệnh sởi.

Patrick Vallance, cố vấn khoa học của chính phủ Anh, ước tính con số này là 60% vào tháng Hai. Mất bao lâu để đạt đến ngưỡng cần thiết phụ thuộc vào các biện pháp mà chính phủ áp đặt để đối phó với đại dịch.

Nếu không có những hạn chế chặt chẽ, sự lây nhiễm sẽ nhanh hơn với chi phí cao cho bệnh tật và tử vong cao vì các hệ thống y tế sẽ bị quá tải.

Một số nghiên cứu giả định số lượng nhiễm bệnh thực tế cao hơn nhiều so với các trường hợp được xác nhận. Nếu đó là sự thật, các quốc gia gần với khả năng miễn dịch cộng đồng hơn chúng ta biết.

9. Có các biến khác không?

Chúng ta có thể gặp may mắn và virus có thể giảm dần khi bắt đầu vào mùa hè ở bán cầu bắc, nơi có hầu hết các trường hợp nhiễm bệnh, giống như sự bùng phát của dịch cúm với sự thay đổi theo mùa.

Nhưng vẫn chưa biết liệu thời tiết ấm hơn sẽ đóng vai trò thế nào. Ngay cả khi dịch bệnh bùng phát, nó có thể trở lại vào mùa thu. Một số người đang đặt hy vọng vào một liệu pháp cực kỳ hiệu quả hoặc một phương pháp chữa trị.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *