Cổng thông tin đã giúp ngành Thuế quản lý thuế hiệu quả thông qua sàn thương mại điện tử
Việc hỗ trợ các sàn cung cấp thông tin bằng hình thức điện tử thông qua Cổng thông tin TMĐT của Tổng cục Thuế giúp cắt giảm thủ tục hành chính, tiết kiệm chi phí tuân thủ pháp luật thuế.

Hiện đã có trên 280 sàn thương mại điện tử (TMĐT) cung cấp thông tin trên Cổng thông tin TMĐT của Tổng cục Thuế. Hiện vấn đề dư luận quan tâm, đó là ngành Thuế có cơ chế giám sát ra sao và truy thu thuế như thế nào trường hợp cá nhân kinh doanh cố tình kê khai thiếu doanh thu và trốn thuế. Phó Vụ trưởng Vụ DNNCN Tạ Thị Phương Lan đã trả lời phỏng vấn làm rõ vấn đề trên.

Theo Nghị định 91/2022/NĐ-CP, sàn TMĐT phải có trách nhiệm cung cấp cho cơ quan thuế các thông tin của cá nhân bán hàng thông qua sàn TMĐT. Vậy đến nay đã có bao nhiêu sàn TMĐT gửi thông tin? Thông tin sàn TMĐT cung cấp là gì và tần suất cung cấp thông tin?

Bà Tạ Thị Phương Lan: Thực hiện quy định tại Nghị định số 91/2022/NĐ-CP, cơ quan thuế đã chính thức vận hành Cổng thông tin TMĐT để tiếp nhận thông tin

Phó Vụ trưởng Vụ DNNCN Tạ Thị Phương Lan

từ các sàn TMĐT từ kỳ cung cấp thông tin đầu tiên tính đến ngày 27/02/2023, đã có trên 280 sàn cung cấp thông tin trên Cổng thông tin TMĐT của Tổng cục Thuế.

Trong các sàn TMĐT cung cấp thông tin có một số sàn chiếm thị phần lớn như: Shopee, Lazada, Sendo, Voso,… với tần suất cung cấp thông tin của các sàn là theo quý và các thông tin phải cung cấp theo quy định bao gồm: thông tin chung (tên, MST/ĐKKD/CCCD), thông tin liên hệ (Email, SĐT), địa chỉ kinh doanh, địa chỉ thường trú, nhóm ngành hàng dịch vụ kinh doanh, tài khoản ngân hàng.

Cho đến nay, theo dữ liệu thống kê từ Cổng thông tin TMĐT thì cơ quan Thuế đã có 53.585 cá nhân và 16.003 tổ chức đăng ký bán hàng trên sàn, với 15.919.953 lượt giao dịch và tổng giá trị giao dịch là khoảng 5.500 tỷ đồng.

PV: Tổng cục Thuế triển khai giải pháp hỗ trợ gì cho sàn TMĐT cung cấp thông tin của cá nhân kinh doanh?

Bà Tạ Thị Phương Lan: Để hỗ trợ các tổ chức là chủ sở hữu sàn TMĐT cung cấp thông tin theo quy định tại Nghị định số 91/2022/NĐ-CP, Tổng cục Thuế đã chính thức vận hành Cổng thông tin TMĐT để tiếp nhận thông tin từ các sàn TMĐT cho kỳ cung cấp thông tin đầu tiên là quý IV/2023 chậm nhất là ngày 31/01/2023.

Thông qua Cổng thông tin TMĐT các tổ chức là chủ sở hữu sàn giao dịch TMĐT có thể cung cấp thông tin với quy mô dữ liệu lớn theo hình thức điện tử cho cơ quan thuế một cách thuận lợi, thay vì trước đây, việc cung cấp thông tin thường theo hình thức thủ công (bản giấy, file excel gửi qua email, gửi bằng USB).

Việc hỗ trợ các sàn cung cấp thông tin bằng hình thức điện tử thông qua Cổng thông tin TMĐT của Tổng cục Thuế giúp cắt giảm thủ tục hành chính, tiết kiệm chi phí tuân thủ pháp luật thuế theo định hướng của Chính phủ lấy người dân, doanh nghiệp là trung tâm của chuyển đổi số.

Đồng thời, Cổng có khả năng tiếp nhận thông tin với quy mô lớn, thường xuyên, liên tục từ các sàn TMĐT thông qua hệ thống công nghệ thông tin hiện đại, tích hợp, đảm bảo bảo mật thông tin theo quy định của pháp luật.

Bên cạnh đó, nhằm hỗ trợ các sàn TMĐT cung cấp thông tin theo định dạng chuẩn, Tổng cục Thuế đã nâng cấp phần mềm hỗ trợ kê khai (HTKK) giúp sàn kết xuất file XML chuẩn định dạnh để gửi qua Cổng thông tin TMĐT của Tổng cục Thuế. Như vậy, tổ chức là chủ sở hữu sàn giao dịch TMĐT sử dụng tài khoản giao dịch thuế điện tử để đồng thời đăng nhập và cung cấp thông tin trên Cổng thông tin TMĐT.

PV: Với số lượng cá nhân kinh doanh qua sàn TMĐT nói riêng và trên mạng xã hội Facebook, Zalo… lên đến hàng triệu người, ngành Thuế có cơ chế giám sát ra sao và truy thu thuế như thế nào trường hợp cá nhân kinh doanh cố tình kê khai thiếu doanh thu và trốn thuế?

Bà Tạ Thị Phương Lan: Cá nhân bán hàng online thuộc diện điều chỉnh của pháp luật về thuế đối với cá nhân kinh doanh. Theo quy định của pháp luật thuế hiện hành, cá nhân kinh doanh không phân biệt kinh doanh theo hình thức truyền thống hay kinh doanh TMĐT đều thuộc diện chịu thuế GTGT và thuế TNCN nếu có phát sinh doanh thu từ 100 triệu đồng/năm trở lên.

Trong thời gian qua, ngành Thuế đã chủ động triển khai các giải pháp tuyên truyền, hỗ trợ người nộp thuế, phối hợp với các cơ quan có liên quan để khai thác thông tin cá nhân có hoạt động kinh doanh online.

Đồng thời, trên cơ sở thông tin do sàn giao dịch TMĐT cung cấp trên Cổng thông tin TMĐT, cơ quan thuế sẽ khai thác thông tin về hoạt động kinh doanh của các tổ chức, cá nhân và thực hiện rà soát đưa vào diện quản lý, yêu cầu kê khai phù hợp thực tế hoặc điều chỉnh doanh thu nếu chưa phù hợp.

Ngoài ra, với dữ liệu thông tin thu được, ngành Thuế sẽ tổ chức phân tích dữ liệu dựa trên nền tảng cơ sở dữ liệu lớn, áp dụng trí tuệ nhận tạo (AI) để đưa ra các cảnh báo đối với trường hợp vượt ngưỡng rủi ro và đề xuất các biện pháp quản lý thuế phù hợp đối với hoạt động của từng người nộp thuế.

Trường hợp cá nhân không thực hiện việc kê khai, nộp thuế hoặc kê khai không đầy đủ số thuế phải nộp theo quy định, tùy theo mức độ vi phạm của người nộp thuế, cơ quan thuế sẽ xử lý vi phạm theo quy định tại Luật Quản lý thuế và Nghị định số 125/2020/NĐ-CP ngày 19/10/2020 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn.

Theo quy định hiện hành, cá nhân kinh doanh không phân biệt kinh doanh truyền thống hay kinh doanh sàn thương mại điện tử (TMĐT) đều thuộc diện chịu thuế GTGT và thuế TNCN nếu có phát sinh doanh thu từ 100 triệu đồng/năm trở lên.

Mức thuế suất áp dụng đối với cá nhân kinh doanh theo lĩnh vực ngành nghề quy định tại biểu thuế ban hành kèm theo Thông tư số 40/2021/TT-BTC ngày 01/06/2021 của Bộ Tài chính, mức thuế suất theo 4 nhóm ngành nghề lớn là: (i) Phân phối, cung cấp hàng hóa: thuế suất thuế GTGT 1%, thuế suất thuế TNCN 0,5%; (ii) Dịch vụ, xây dựng không bao thầu nguyên vật liệu: thuế suất thuế GTGT 5%, thuế suất thuế TNCN 2%; (iii) Sản xuất, vận tải, dịch vụ có gắn với hàng hóa, xây dựng có bao thầu nguyên vật liệu: thuế suất thuế GTGT 3%, thuế suất thuế TNCN 1,5%; (iv) Hoạt động kinh doanh khác: thuế suất thuế GTGT 2%, thuế suất thuế TNCN 1%.

Theo đó, cá nhân kinh doanh có trách nhiệm tự kê khai, tự nộp thuế và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật thuế. Hiện nay, hoạt động kinh doanh TMĐT phát triển nhanh chóng, bùng nổ về số lượng tổ chức, cá nhân tham gia, cùng nhiều hình thức kinh doanh mới.

Thông tư số 100/2021/TT-BTC ngày 15/11/2021 của Bộ Tài chính cũng đã hướng dẫn các cá nhân có thể ủy quyền cho chủ sở hữu sàn giao dịch TMĐT khai thuế, nộp thuế thay.

Theo Tổng cụ Thuế