Vực dậy vựa cây ăn trái ở ĐBSCL

Category: Kinh tế, Trong nước tgo-1

ĐBSCL luôn có thế mạnh về sản xuất và xuất khẩu cây ăn trái, thế nhưng tình trạng “tới mùa rớt giá” cứ lặp đi lặp lại, cộng với diễn biến hạn mặn ngày càng phức tạp khiến những hộ làm vườn lao đao. Tìm hướng đi mới để phát triển bền vững các vườn cây ăn trái đang là vấn đề cấp bách được đặt ra.

Ảnh minh họa
Ảnh minh họa

 

Vòng luẩn quẩn bám riết nông dân

Theo Viện Nghiên cứu cây ăn trái tại miền Nam, thì các tỉnh ĐBSCL trồng chủ yếu là xoài với 39.848ha; nhãn 33.433ha; cam 29.532ha; bưởi hơn 25.000ha; sầu riêng 13.000ha; thanh long 7.000ha…Trong suốt những năm qua kim ngạch xuất khẩu rau quả tăng trưởng rất ấn tượng. Nếu như năm 1996, cả nước chỉ xuất khẩu rau quả được 90 triệu USD thì đến năm 2015 tăng vọt lên khoảng 1,8 tỷ USD. Hiện rau quả của nước ta đã có mặt tại khoảng 50 quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, trong đó vào được những thị trường khó tính như Nhật Bản, Hoa Kỳ, Hàn Quốc…Điều này cho thấy, tiềm năng về xuất khẩu rau quả khá triển vọng, vấn đề cấp bách hiện nay là tổ chức lại sản xuất một cách căn cơ nhằm phù hợp với tình hình mới và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Điển hình như trái thanh long đang được bày bán tràn lan ở lề đường tại các tỉnh thành như Cần Thơ, An Giang, Hậu Giang, Sóc Trăng… với giá rẻ mạt, nhưng vẫn ít người mua. Ông Nguyễn Văn Tính, lão nông tại tỉnh Trà Vinh, cho biết: “Ở những năm trước, bà con ở đây canh tác lúa và làm vườn như xoài, ổi, chuối…khoảng vài năm nay thanh long được giá tốt, lợi nhuận cao nên nhiều hộ ở xã này mạnh dạn chuyển sang trồng thanh long. Gia đình tôi cũng mới trồng thanh long nhưng nay tới vụ thu hoạch thì… rớt giá?”.

Tiến sĩ Nguyễn Văn Hòa, Viện trưởng Viện Nghiên cứu cây ăn quả miền Nam, nhìn nhận: “Trong điều kiện biến đổi khí hậu và hạn, mặn ngày càng khốc liệt thì việc ứng dụng khoa học công nghệ để giảm thiểu thiệt hại cho cây ăn trái; lai tạo những giống cây chịu hạn, mặn là rất cấp bách. Thời gian qua, các nhà khoa học đã nghiên cứu, lai tạo một số giống rau quả thành công như thanh long ruột đỏ Long Định 1; bưởi đường lá cam ít hạt; cam sành không hạt; nhãn lai LĐ 11; xoài Châu hạng võ; xoài thơm…Tới đây cần tiếp tục đột phá về khâu giống để chuyển giao cho nhà vườn sản xuất”.

Tìm hướng đi thật căn cơ

Để phát triển bền vững ngành trồng cây ăn trái có tính thế mạnh của các tỉnh thành ĐBSCL cần phải nâng cao cơ sở vật chất, đầu tư thực hiện quy hoạch vùng chuyên canh cây ăn trái, tác động mạnh khoa học công nghệ, nhất là công nghệ sinh học, giống, bảo quản sau thu hoạch, vệ sinh an toàn nông sản…nâng dần trình độ sản xuất, nâng cao chất lượng trái cây theo kịp, phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế. Ngoài ra, cần xây dựng một đội ngũ cán bộ nắm vững luật thương mại các nước, liên kết các doanh nghiệp, nông dân, hổ trợ kỹ thuật trái cây an toàn, biện pháp nâng cao chất lượng bảo quản, chế biến sau thu hoạch, hạ giá thành sản phẩm, xây dựng thương hiệu trái cây, tìm thị trường tiêu thụ ổn định cho nông dân.

Ông Nguyễn Văn Sử, Chủ tịch UBND huyện Phong Điền, thành phố Cần Thơ, cho biết: “Sau quá trình đầu tư quyết liệt, hiện toàn huyện có hơn 6.000ha cây ăn trái đặc sản như: dâu, măng cụt, nhãn, vú sữa Lò Rèn, sầu riêng…Bên cạnh đó, hình thành được những vùng chuyên canh quy mô lớn như 350ha dâu ở xã Nhơn Ái, 300ha vú sữa Lò Rèn ở xã Giai Xuân, 160ha nhãn Ido ở xã Trường Long, 100ha sầu riêng ở xã Tân Thới…việc sản xuất và tiêu thụ tự phát thì nay huyện đã thành lập nhiều hợp tác xã và tổ hợp tác trái cây để tập hợp nông dân vào sản xuất quy mô lớn nhằm tăng năng suất và chất lượng, giảm được chi phí giá thành. Đặc biệt, ngành chức năng huyện Phong Điền còn chủ động liên kết với các doanh nghiệp và cơ sở kinh doanh trái cây, giúp người dân tiêu thụ dễ dàng, tránh bị tư thương ép giá. Phát triển vườn cây bài bản đã nâng thu nhập của nông dân làm vườn đạt 200-350 triệu đồng/ha; riêng những hộ vừa canh tác vườn, vừa kết hợp với du lịch sinh thái sẽ nâng thu nhập cao hơn từ 2-2,5 lần. Đây là hướng đi căn cơ để phát triển bền vững”.

Hiện nay, trái cây tại các tỉnh vùng ĐBSCL nói riêng và trái cây Việt Nam nói chung đã và đang đối mặt với nhiều khó khăn gay gắt, nhất là phải đối mặt với sự cạnh tranh với trái cây ngoại nhập, rất nhiều chủng loại đa dạng, có chất lượng đang tràn ngập trong thị trường nội địa; khả năng cạnh tranh trái cây của ta còn nhiều hạn chế về chất lượng, mẫu mã, hương vị, độ đồng đều và thời gian bảo quản được lâu của quả. Ngoài ra, trái cây của ta chưa được bảo quản tốt sau thu hoạch, trái còn bị bầm dập, tỷ lệ hao hụt nhiều, còn mang sâu bệnh, kích cở sản phẩm thiếu đồng đều ở qui mô lớn, còn thiếu bao bì và thương hiệu mạnh…

Trao đổi với Pv, ông Nguyễn Văn Dương, Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Tháp, nhìn nhận: “Ngành trái cây cần mạnh dạn thay đổi từ trồng, chăm sóc, tiêu thụ để thích ứng với điều kiện mới hiện nay. Theo đó, Đồng Tháp không sản xuất đại trà mà chọn ra một số cây thế mạnh như xoài, quýt hồng, nhãn Idol… để tập trung đầu tư về năng suất, chất lượng. Chủ trương của tỉnh là khuyến cáo nông dân tham gia vào tổ hợp tác hoặc hợp tác xã để gắn kết với doanh nghiệp, nhằm thuận lợi trong việc đầu tư sản xuất và tiêu thụ sản phẩm. Tín hiệu đáng mừng là nhà vườn có chuyển biến tích cực về cách làm mới và các doanh nghiệp cũng mạnh dạn đầu tư vào ngành trái cây.

Minh Sơn – Hoàng Thiên

loading...
loading...

Related Articles

Add Comment