“Truy tìm” 100 tỷ USD chưa thực hiện

Category: Góc nhìn, Kinh tế, Tài chính tgo-1

Mặc dù dòng vốn FDI vào công nghiệp chế biến chế tạo đang có chuyển biến tích cực về chất lượng, song cũng phải nhìn nhận lại rằng vốn ngoại vào lĩnh vực này nói chung và vào nền kinh tế nói riêng đang đứng trước khả năng sẽ chững lại khi không còn nhiều dự án lớn.

Ảnh minh họa. Nguồn: Internet
Ảnh minh họa. Nguồn: Internet

Thu hút FDI sau một thời gian liên tục tăng kể từ cuối năm 2015 thì tính đến hết quý 3 năm nay lại giảm so với cùng kỳ. Theo số liệu mới cập nhật của Cục Đầu tư nước ngoài, Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT), tính đến hết ngày 20/9, cả nước có 1.820 dự án mới được cấp giấy chứng nhận đầu tư, và 851 lượt dự án đăng ký điều chỉnh vốn, với tổng vốn đăng ký cấp mới và tăng thêm là 16,43 tỷ USD, giảm 4,2 % so với cùng kỳ năm 2015. Tuy nhiên điều đáng mừng là vốn giải ngân vẫn tăng, ước tính các dự án FDI đã giải ngân được 11,02 tỷ USD, tăng 12,4% so với cùng kỳ năm 2015.

Giảm dự án, tăng giải ngân

Trong 9 tháng đầu năm, có 2 cái tên nổi bật trong bảng xếp hạng thu hút FDI. Về đối tác đó là Hàn Quốc, về địa phương đó là tỉnh Hải Phòng. Trong số 65 quốc gia và vùng lãnh thổ có dự án đầu tư tại Việt Nam, Hàn Quốc dẫn đầu với tổng vốn đầu tư đăng ký cấp mới và tăng thêm là 5,58 tỷ USD, chiếm 34% tổng vốn đầu tư vào Việt Nam, bỏ xa Singapore ở vị trí thứ hai với 1,84 tỷ USD, và Nhật Bản ở vị trí thứ 3 với 1,7 tỷ USD.

Điều đáng nói là cũng chính đối tác Hàn Quốc đã mang lại thành tích dẫn đầu trong số các địa phương thu hút FDI cao nhất cả nước cho Hải Phòng. Trong 9 tháng đầu năm 2016, Hải Phòng là địa phương thu hút nhiều vốn FDI nhất với 2,74 tỷ USD, chiếm 16,7% tổng vốn đầu tư. Trong số này, chỉ riêng Tập đoàn LG (Hàn Quốc) đã rót tới hơn 2 tỷ USD với 2 dự án quy mô lớn nhất trong 9 tháng đầu năm.

Đó là Dự án LG Display có tổng vốn đầu tư đăng ký 1,5 tỷ USD với mục tiêu sản xuất và gia công sản phẩm màn hình OLED nhựa; và Dự án nhà máy LG Innotek có tổng vốn đầu tư đăng ký 550 triệu USD với mục tiêu sản xuất mô-đun camera.

Không có quá nhiều hoạt động nổi bật trong thời gian vừa qua, song Tập đoàn Samsung cũng ít nhiều tạo được dấu ấn khi đầu tư Dự án Trung tâm nghiên cứu và phát triển Samsung, tổng vốn đầu tư đăng ký 300 triệu USD tại Hà Nội. Với dự án này, NĐT Hàn Quốc sẽ tổ chức triển khai các hoạt động nghiên cứu và phát triển sản phẩm điện, điện tử và viễn thông công nghệ cao tại Việt Nam.

Vẫn còn 100 tỷ USD vốn FDI chưa thực hiện

TS. Nguyễn Mại, Chủ tịch Hiệp hội DN Đầu tư nước ngoài đánh giá, Hàn Quốc đã thực sự trở thành NĐT nước ngoài số 1 tại Việt Nam. Điều này không chỉ thể hiện ở số vốn đầu tư lớn mà khó có quốc gia vào đuổi kịp trong thời gian tới, mà còn thể hiện ở các hoạt động tích cực chuyển giao công nghệ cho phía Việt Nam.

“Thu hút FDI trong nước đang bị quá tải, hiện vẫn còn 100 tỷ USD vốn FDI chưa thực hiện, trong khi dự án lớn thì chậm tiến độ. Chúng ta cần tìm ra xem 100 tỷ USD chưa thực hiện kia đang nằm ở dự án nào, tại sao vẫn chưa được triển khai?”. 

TS. Phan Hữu Thắng, nguyên Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư)

Vừa qua Hàn Quốc đã viện trợ cho Việt Nam xây dựng Viện Khoa học – Công nghệ Việt Nam – Hàn Quốc (VKIS), cũng như cam kết chuyển giao hơn 100 công nghệ nguồn và hỗ trợ Việt Nam xây dựng vườn ươm công nghệ tại Cần Thơ.

“FDI của Hàn Quốc hoàn toàn phù hợp với định hướng mới của Chính phủ Việt Nam trong việc nâng cao chất lượng và hiệu quả của dòng vốn FDI”, ông Mại đánh giá.

Mặc dù dòng vốn FDI vào công nghiệp chế biến chế tạo đang có chuyển biến tích cực về chất lượng, song cũng phải nhìn nhận lại rằng vốn ngoại vào lĩnh vực này nói chung và vào nền kinh tế nói riêng đang đứng trước khả năng sẽ chững lại khi không còn nhiều dự án lớn. Theo nhận định của các chuyên gia từ hồi đầu năm, tâm điểm thu hút vốn lớn sẽ nằm ở lĩnh vực hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng ngành điện. Song cho tới nay, cũng chưa có dự án điện lớn nào được chính thức triển khai.

Hiện nay, một số dự án BOT ngành điện có sự tham gia của NĐT nước ngoài bị kéo lùi tiến độ do vướng mắc kéo dài ở khâu thủ tục. Đơn cử, như việc đền bù, giải phóng mặt bằng, di dân tái định cư là nguyên nhân chính cản trở tiến độ dự án. Trong khi đó, giá mua điện từ các dự án nguồn điện còn thấp, đàm phán mua bán điện kéo dài, khiến các chủ đầu tư thấy chưa đủ hấp dẫn để rót vốn.

Từ những ách tắc này, TS. Phan Hữu Thắng, nguyên Cục trưởng Cục Đầu tư nước ngoài đánh giá, thu hút FDI trong nước đang bị quá tải. Ông Thắng phân tích, hiện vẫn còn 100 tỷ USD vốn FDI chưa thực hiện, trong khi dự án lớn thì chậm tiến độ. Do đó, ông khẳng định lại, đây không còn là thời điểm chúng ta bằng mọi cách để thu hút FDI nữa, mà cần tổng rà soát những dự án đã và đang vào Việt Nam.

“Chúng ta cần tìm ra xem 100 tỷ USD chưa thực hiện kia đang nằm ở dự án nào, tại sao vẫn chưa được triển khai. Thiết nghĩ, tạo điều kiện cho các dự án triển khai tốt là khâu cần được chú trọng trong thu hút FDI thời gian tới”, ông Thắng khuyến nghị.

Trương Việt

Related Articles

Add Comment