Giá trị dược liệu của nấm Đông trùng hạ thảo.

Category: Sức khỏe tgo-1

Đông trùng hạ thảo là loài nấm quý hiếm và thường được dùng để chữa bệnh trong y học Đông phương. Khoa học chia loài nấm này thành hai loại. Một loại có tên Cordyceps militaris, loại kia là Cordyceps sinensis. Chúng đều là loài nấm ký sinh trên côn trùng. Nấm Cordyceps sinensis với sản lượng rất ít và chỉ mọc trong tự nhiên, còn loài nấm Cordyceps militaris có thể được nuôi trồng trong điều kiện nhân tạo.

Loài nấm quý hiếm

Nhiều năm qua, tôi cùng các đồng nghiệp của mình ở Đại học Thủ Dầu Một đã nghiên cứu và nuôi trồng thành công loài nấm Đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris. Trong bài viết này, chúng tôi xin cung cấp cho bạn đọc những thông tin về giá trị dược liệu của loài nấm Đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris (viết tắt C.militaris ). Nấm Đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris là loài nấm rất khan hiếm trong tự nhiên.

Ảnh 1 A

         Hình ảnh nấm Đông trùng hạ thảo.

Thông qua kết quả của các nghiên cứu về nấm Cordyceps militaris cho thấy loài nấm này có thành phần dinh dưỡng bổ dưỡng, có chứa các hợp chất có dược tính và có tiềm năng ứng dụng lớn trong việc điều trị bệnh trong y học hiện đại và cổ truyền. Các nghiên cứu sâu về ảnh hưởng của điều kiện môi trường đến việc nuôi trồng nấm C.militaris cũng như các quy trình nuôi cấy cho thấy tính khả thi của việc sản xuất nấm này ở quy mô lớn trong điều kiện nhân tạo có kiểm soát về các yếu tố như giống, nhiệt độ, ẩm độ, ánh sáng, và dinh dưỡng nhằm có thể ổn định chất lượng sản phẩm nấm.

Nấm đông trùng hạ thảo Ophiocordyceps sinensis (hay còn gọi là Cordyceps sinensis) là một loại nấm dược liệu có phân bố rất hạn chế trong tự nhiên và được nuôi trồng trong điều kiện hoang dã. Loài nấm này hiện tại vẫn chưa được nuôi trồng thành công trong môi trường nhân tạo, do đó sản lượng nấm thu được không đáp ứng đủ nhu cầu của thị trường. Loài đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris (thường được gọi nấm cam sâu bướm), chứa các hợp chất hóa học tương tự như của O.sinensis, nhưng có thể dễ dàng nuôi trồng trong môi trường nhân tạo.

Ảnh 1 Hình ảnh nấm Đong trung ha thao

Do giá trị dược liệu, giá trị kinh tế cao và tính khả thi của việc nuôi nấm Cordyceps militaris ở quy mô lớn, việc phát triển các nghiên cứu về nuôi trồng nấm Cordyceps militaris nhằm tăng quy mô sản xuất, đáp ứng nhu cầu của thị trường trong nước và chuyển giao công nghệ cho các đơn vị sản xuất để đem lại lợi ích kinh tế cho địa phương là hết sức cần thiết.

Nấm đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris là loài nấm ký sinh trên bướm và sâu bướm, có màu cam, chiều dài 8-10 cm. Đầu quả thể nấm có các đốm màu cam sáng. Quả thể nấm nhô lên từ xác ấu trùng hoặc nhộng, mặt cắt ngang quả thể có màu nhạt, rỗng ở giữa… Nấm này có phân bố rộng, ở Bắc Mỹ, châu Âu và châu Á. C. militaris là một loài nấm ký sinh trên côn trùng và ấu trùng của côn trùng. Loài này chủ yếu lây nhiễm ở giai đoạn nhộng của các loài bướm khác nhau, rồi nhân lên trong cơ thể ký chủ  vào mùa đông.

Giá trị dược liệu của nấm Cordyceps militaris

Theo số liệu nghiên cứu về thành phần hóa học của thể quả nấm C.militaris cho thấy loài nấm này chứa các thành phần như protein chiếm 40,69%; các loại vitamin: vitamin A (34,7 mg/gam), vitamin B1 (13,0 mg/gam), vitamin B6 (62,2 mg/gam), vitamin B12 (70,3 mg/gam), vitamin B3 (42,9 mg/gam). Ngoài ra còn có nhiều nguyên tố khoáng như sắt, kẽm, đồng, a xid amin cùng ngiều thành hần hóa học khác.

????????????????????????????????????

Nấm Đông trùng hạ thảo do TS Thương cùng đồng nghiệp nuôi trong phòng thí nghiệm của đại học Thủ Dầu Một.

Kết quả nghiên cứu từ các công bố khoa học cho thấy nấm C.militaris được nhiều nghiên cứu khẳng định tiềm năng ứng dụng trong điều trị bệnh, đồng thời cũng được sử dụng rộng rãi trong ngành công nghiệp dược phẩm hiện nay, ví dụ như trong điều trị ung thư, điều hòa miễn dịch, suy giảm chức năng gan, thận…

Các hợp chất dược liệu của loại nấm Cordyceps militaris ứng dụng trong điều trị bệnh và nâng cao sức khỏe con người, do đó loài nấm này có giá trị kinh tế cao. Chúng có các hợp chất chống ung thư như: Hợp chất cordycepin (3′-deoxyadenosine) từ nấm này có hoạt tính kháng vi sinh vật, kháng ung thư, ngừa di căn, điều hòa miễn dịch. Hoạt tính kháng oxy hóa, các nghiên cứu cho thấy hợp chất CM-hs-CPS2 chứa trong dịch chiết nấm C.militaris có tính kháng DPPH, kháng oxy hóa. Acidic polysaccharide (APS) tách chiết từ nấm Cordyceps militaris trồng trên đậu nành nảy mầm có khả năng ứng dụng trong điều trị cúm A. Chất này góp phần điều hòa hoạt động miễn dịch của các đại thực bào (Yuko et al, 2007).

Kháng khuẩn kháng nấm và kháng ung thư. Một số hoạt chất trong nấm Đông trùng hạ thảo C. Militaris có khả năng chống lại tế bào ung thư bàng quang, khả năng kháng vi khuẩn Clostridium. Các hợp chất dẫn xuất từ nấm được mong đợi ứng dụng trong việc điều trị các bệnh nhiễm khuẩn đường ruột, in điều hòa bệnh tiểu đường thông qua việc ức chế các đáp ứng phản ứng viêm phụ thuộc NF-κB, do đó được hy vọng sẽ ứng dụng được như một chất điều hòa miễn dịch dùng trong điều trị các bệnh về miễn dịch.

Ngoài ra, loài nấm này còn có tác dụng làm tan huyết khối, kháng viêm. Các chiết xuất từ nấm Cordyceps militaris có thể được sử dụng trong các trường hợp suy giảm chức năng phổi,  ho có đờm, chóng mặt

Giá trị kinh tế cao và nhu cầu sử dụng nấm Cordyceps militaris cho việc nghiên cứu và ứng dụng lâm sàn trong điều trị bệnh trong và ngoài nước chỉ rõ rằng việc sản xuất nấm đông trùng hạ thảo Cordyceps militaris cần được đẩy mạnh ở nước ta. Việc chuyển giao công nghệ sản xuất nấm đến người nông dân cần có sự phối hợp giữa các viện nghiên cứu, trường đại học ở Việt Nam và các sở ban ngành quản lý về nông nghiệp sẽ giúp tạo ra các khu sản xuất nấm Cordyceps militaris có chất lượng cao và ổn định về sản lượng, từ đó làm cơ sở cho việc phát triển kinh tế địa phương tại Việt Nam.

TS Nguyễn Thị Liên Thương

(Phó Trưởng khoa Tài nguyên- Môi trường, Đại học Thủ Dầu Một, Bình Dương)

 

Related Articles

Add Comment